top of page
Ara

Kifoz (Kamburluk), Scheuermann Hastalığı ve Sagittal Denge Nedir?

  • Yazarın fotoğrafı: Doç Dr Kadir Abul
    Doç Dr Kadir Abul
  • 2 gün önce
  • 3 dakikada okunur


“Kamburluk” günlük hayatta çoğunlukla kötü duruşla ilişkilendirilir. Ancak her kambur görünüm duruş bozukluğu değildir. Bazı hastalarda omurganın yapısal olarak öne doğru normalden fazla eğilmesi söz konusudur ve bu durum hiperkifoz olarak adlandırılır.

Skolyozda omurga ağırlıklı olarak yana eğilir ve kendi ekseni etrafında dönerken, kifozda temel problem omurganın yandan bakıldığında sagittal düzlemdeki profilidir.



Normal Omurgada Kifoz Var Mıdır?

Evet. Torakal omurganın arkaya doğru belirli miktarda kavisli olması normal anatomimizin bir parçasıdır.

Sorun, bu kavisin normal sınırların üzerine çıkması veya omurganın genel sagittal dengesini bozacak şekilde yapısal hale gelmesidir.

Bu nedenle röntgende “kifoz” görülmesi tek başına hastalık anlamına gelmez; değerlendirilmesi gereken durum hiperkifozdur.


Duruş Bozukluğu ile Yapısal Kifoz Nasıl Ayırt Edilir?

Postüral kamburlukta hasta dik durması istendiğinde veya pozisyon değiştirdiğinde deformite önemli ölçüde düzelebilir. Omurların yapısında belirgin bir bozukluk bulunmaz.

Yapısal kifozda ise eğrilik daha rijittir. Hasta kendisini düzeltmeye çalışsa bile kamburluk tamamen kaybolmaz.

Bu ayrım özellikle ergenlik dönemindeki çocuklarda önemlidir.


Scheuermann Hastalığı Nedir?

Ergenlerde görülen yapısal kifozun önemli nedenlerinden biri Scheuermann hastalığıdır.

Bu hastalıkta büyüme döneminde bazı omur gövdelerinin ön kısmındaki gelişim farklılığı nedeniyle vertebralar dikdörtgen yerine kama şeklini almaya başlar. Ardışık vertebralardaki bu kamalaşma, torakal veya torakolomber bölgede daha belirgin ve yapısal bir kifoz oluşturabilir.

Radyolojik değerlendirmede vertebral kamalaşmanın yanı sıra end-plate düzensizlikleri ve Schmorl nodülleri gibi bulgular da görülebilir.

Bu nedenle Scheuermann kifozu yalnızca çocuğun “dik durmaması” değildir ve sürekli “omuzlarını geriye al” demek yapısal deformiteyi ortadan kaldırmaz.


Sagittal Denge Neden Önemlidir?

Modern omurga cerrahisinde yalnızca kifozun kaç derece olduğunu ölçmek yeterli değildir.

İnsan vücudu ayakta dururken başın pelvis üzerinde mümkün olduğunca dengeli konumlanmasını sağlamaya çalışır. Omurganın bir bölgesindeki deformite arttığında vücut bunu başka bölgelerden telafi etmeye başlayabilir.

Örneğin aşırı torakal kifozu dengelemek için;

bel çukuru artabilir, pelvis pozisyon değiştirebilir, kalçalar ve hatta dizler kompansatuar olarak devreye girebilir.

Bu mekanizmaların tamamı sagittal denge kavramının parçasıdır.


Kifoz Kaç Derecede Tedavi Edilir?

Kifoz tedavisinde de yalnızca tek bir dereceye bakılarak karar verilmez.

Hastanın;

  • yaşı ve kalan büyüme potansiyeli,

  • kifozun derecesi,

  • deformitenin esnekliği veya rijitliği,

  • zaman içerisinde ilerleyip ilerlemediği,

  • ağrı ve fonksiyonel yakınmaları,

  • kozmetik rahatsızlığı,

  • omurganın genel sagittal dengesi

birlikte değerlendirilmelidir.

Büyüme çağındaki uygun hastalarda takip, skolyoza/kifoza özgü egzersizler ve bazı durumlarda korse tedavisi kullanılabilir.

İleri derecede, rijit, progresif veya hastanın yaşam kalitesini belirgin şekilde etkileyen Scheuermann kifozunda ise cerrahi tedavi gündeme gelebilir.


Kifoz Ameliyatında Amaç Sırtı Tamamen Düzleştirmek Midir?

Hayır.

Torakal kifoz normal omurga anatomisinin gerekli bir parçasıdır. Cerrahinin amacı sırtı cetvel gibi dümdüz yapmak değil, anormal kifozu fizyolojik sınırlara getirerek omurganın sagittal profilini ve global vücut dengesini yeniden oluşturmaktır.

Aşırı düzeltme de yetersiz düzeltme kadar biyomekanik sorunlara yol açabilir.


Sonuç

Her kamburluk kötü duruş değildir ve her kifoz da hastalık değildir.

Özellikle ergenlik döneminde dik durmakla düzelmeyen, giderek belirginleşen veya sırt ağrısının eşlik ettiği kamburluklarda Scheuermann hastalığı gibi yapısal nedenler değerlendirilmelidir.

Modern yaklaşımda ise yalnızca “Kifoz kaç derece?” sorusuna değil, omurganın baştan pelvise kadar bütün sagittal dengesine bakılır.

Çünkü sağlıklı bir omurganın amacı yalnızca düzgün görünmek değil; kişiyi mümkün olan en düşük enerji harcamasıyla dengeli ve dik tutabilmektir.



Yazar Hakkında


Bu içerik Doç. Dr. Kadir Abul tarafından hazırlanmıştır.


Doç. Dr. Kadir Abul; Ortopedi ve Travmatoloji uzmanı, omurga deformite cerrahisi alanında çalışan bir omurga cerrahıdır. Klinik pratiğinde özellikle çocuk ve erişkin skolyozu, kifoz, konjenital skolyoz, nöromüsküler skolyoz, omurga deformiteleri ve kompleks omurga rekonstrüksiyonları ile ilgilenmektedir.


Doç. Dr. Kadir Abul, Liv Hospital Ulus’ta hastalarını değerlendirmekte; skolyoz ve omurga deformitelerinde tanı, takip, korse tedavisi, cerrahi planlama ve ameliyat sonrası süreçler konusunda hasta odaklı yaklaşım sunmaktadır.


Ulusal ve uluslararası bilimsel çalışmaları, akademik yayınları ve omurga cerrahisi alanındaki deneyimiyle, hastalara güncel bilimsel bilgiler ışığında güvenilir sağlık içeriği sunmayı amaçlamaktadır.


Akademik Profiller:


Çalıştığı Kurum:Liv Hospital Ulus


Uzmanlık Alanları:Skolyoz, omurga deformiteleri, adölesan idiyopatik skolyoz, konjenital skolyoz, nöromüsküler skolyoz, kifoz, omurga rekonstrüksiyonu ve çocuk-erişkin omurga cerrahisi.

 
 
 

Yorumlar

bottom of page